07.11.2014

Конкурс! Сөйкемле Кыш бабай


Безымянный2

Конкурс Нигезләмәсен күчереп ал.  Монда: Конкурс

2.Конкурста катнашу тәртибе.

2.1 Конкурста 1-8 сыйныф укучылары һәм коррекцион мәктәпләрнең 1-9  сыйныф укучылары катнаша  ала. Коррекцион мәктәпләрдә укучы балаларның эшләре аерым карала һәм урыннар аерым бирелә.

2.2 Конкурста  татар телендә язылган эшләр генә кабул ителә.

2.3 Конкурска заявка биреп,катнашучы үзенең бәйге таләпләре белән килешүен һәм конкурска җибәргән эшләрне сайтларга һәм социаль челтәрләргә куярга рөхсәт иткәнлеген белдерә. Конкурста катнашу бушлай.

Тәрәзәләр кояшка карасын


              55c85534da109c4c026452a6833a0477                                                                           

“Т.Я”.№41.11октябрь,2014ел. Матбугат битләрендә балаларның китап укымавы турында еш язалар. Дөресрәге, зарланалар. Язучылар зарлана, галимнәр зарлана, укытучылар зарлана. Ата-аналар гына дәшми. Чынлыкта баласының китап укуы белән әти-әнисе кызыксынырга һәм балага өйдә китап укырлык шартлар тудырырга тиеш, ләбаса. Ни кызганыч, сәгатьләр буе телевизор каршында утырып, көч-хәл белән караватка барып ауган әти белән әнинең моны уйларлык вакыты да,теләге дә калмый.

Үзебезнең мәктәп елларын хәтерлим. Китапханәдән ярыша-ярыша сумкалар белән ташып укый идек китапны. Сигезенче сыйныфны бетергәндә китапханәдә укымаган китап калмады. Китапларның тышлары кулда йөри-йөри таушалып, чүпрәккә әйләнеп бетәр иде. Кеше укыса, мәктәп елларында укып кала икән. Тулырак…

Хәтер


Казан2   

 “Т.Я”.№43,14октябрь  Бу араларда бер сайтны татарчага тәрҗемә итеп утырам әле.Электрон почтама август урталарында хат килеп төшкән иде.Анда тәрҗемә итү эшендә ярдәм итүемне сораганнар,максатын һәм хакын күрсәткәннәр.Әлегә мондый эшне башкарган юк иде.Дөрес,заказ буенча рефератлар,мәкаләләрне еш язарга туры килә.Ләкин монда бөтенләй башка: сүзен сүзгә мәгънәсе туры килерлек итеп,төгәл тәрҗемә итәргә кирәк.Бәясе дә ярыйсы булгач,үземнең дә булдыра алу-алмавымны тикшерү максатыннан кызыксынып, риза булдым мин бу тәкъдимгә.Сайт белән таныштым: татарлар турында русча ясалган искиткеч шәп сайт булып чыкты ул.Әгәр татар телендә дә эшләнгән булса, ”Белем җәүһәрләре” конкурсында катнашып,һичшиксез,җиңеп чыга алырлык эчтәлекле сайт.Кызганычка каршы,сайтны эшләүчеләрнең татарчалары чамалы икән.Шулай булса да урыс телле татар җанлы фидакарьләр татар дөньясы өчен искиткеч файдалы зур эш башкарып киләләр. Тулырак…

Көз! Бу инде синмени?


   көзКөз җитте. Җәен дә җылыга кинәнмәгән халыкка Ходай матур көннәрне көзен өеп бирде. Кышкылыкка печән-саламлы булган, бәрәңгесен коры чакта базына салган авыл кешесенә моннан да зуррак бәхетнең булуы мөмкинме соң?Менә хәзер дә инде атна-ун көн буе коры, җылы, аяз һава тора. Бу нәрсә – әбиләр чуагымы? Өздереп әйтүе кыен. Моннан ун-унбиш еллар элек әбиләр чуагы, агачлар бөтен яфракларын җиргә коеп бетергәч, октябрьнең 10-15 ләрендә була иде. Ягъни, элеккеге еллардан чыгып фикер йөртсәк, чын әбиләр чуагы башланырга тагын ике атна бар. Ләкин, синоптиклар әйтүенчә, җомгадан кыска вакытлы яңгырлар башланачак һәм һаваның салкынаюы көтелә.Инде бүген үк Мәскәүдә һава шактый салкынайтты һәм яңгырлар сибәли башлады.Ә бездә әлегә чалт аяз, Мәскәү тарафларыннан искән җилләрнең безгә килеп җитмәве хәерле.

Чыннан да,соңгы елларда әбиләр чуагы мәсьәләсендә буталышлар бик күп. Әнә килә, менә килде дип матбугат аның хакында сентябрь башыннан ук сөйли башлый һәм фикерен, кагыйдә буларак, синоптиклар фаразлары белән сипләп куя. Ләкин күпме генә сөйләсәк тә, әле ярый,табигать синоптиклар кушуы буенча түгел, ә үз кануннары буенча эш итә. Тулырак…

Мәктәп кыйссасы


   Bright ideaМәҗит Гафуриның “Ана белән кызы” дигән шигырен өйрәнәбез.Сүз баланың тырышып укырга тиешлеге,белем алырга кирәклеге турында бара.Мин шагыйрь фикерен дәвам итеп,хәзерге вакытта белем алуның әһәмияте тагын да артуын,белемсез кешегә бу тормышта яшәве бик кыен булырга мөмкинлеген сөйлим.Мисаллар китерәм.Укый-яза белмәсәгез,машина йөртү өчен права да ала алмассыз дим…

-Алабыз!-дип шунда бер малай чәчрәп чыкты.-Безнең әти укып тормады әле.

-Ничек?-

-Фураж төяп китте дә, права алып кайтты.

Менә һәрвакыт шулай: тормыш чынбарлыгы китап сүзләрен бәрә дә ега.Нәрсә кирәк,нәрсә кирәк түгеллеген аңлатып кара шуннан.

Сагынырбыз әле җәйләрне


Сагынырбыз әле җәйләрнеҖәй кояшының рәхәт җылысын сагынырга өлгергән халык әледән-әле күккә бага һәм сүзне әбиләр чуагы тирәсенә күчерә. Ярага тоз сипкәндәй, һава торышын әйтүчеләр дә быел әбиләр чуагы булмас ахры диләр. Бу юлларны язганда исә Мәскәү синоптиклары башкалага шимбә көнне көтелгән җылы көннәр килә дигән хәбәр салды.

Күңелне җылытып, күзләрне чылатырлык әбиләр чуагының бер генә елны да булмый калганы юк анысы. Ләкин табигатьне генә аңлап бетереп булмый әле монда. Миңа калса, җәе дә ярты-йорты гына булган елда һәр кояшлы көне Ходайның безгә биргән бүләге дип карарга, шуннан ләззәт алып калырга кирәктер. Чөнки чын-чынлап җылы җәйләрне сагыныр көннәребез алда әле, җәмәгать. Шул ук синоптиклар быелгы кыш иртә киләчәк һәм бик салкын булачак дип өркетәләр. Ышанмаслык та түгел шул: миләш агачларында кызыл тәлгәшләр бик күп. Монысы инде халык сынавы – миләш ишелеп уңган елны кыш суык килә.